Een stilgevallen auto in een vrije training kost normaal hooguit tijd. Voor Racing Bulls werd het ineens een FIA-dossier, een rode vlag en een boete van €30.000.
Wat begon als een technisch probleem bij Liam Lawson in Montreal, eindigde in een stevige tik van de autosportfederatie. En vooral de motivatie achter die straf maakt deze zaak pijnlijker dan het bedrag zelf.
Liam Lawson kende een frustrerende start van het raceweekend tijdens de Canadese Grand Prix. Tijdens Free Practice 1 ging het mis toen de Nieuw-Zeelander bij de eerste chicane van de baan ging en vervolgens melding maakte van een verlies aan power steering.
Niet veel later parkeerde hij zijn Racing Bulls-auto na de tweede chicane. In eerste instantie leek het incident beperkt te blijven. De wedstrijdleiding activeerde een Virtual Safety Car, wat in zo’n situatie gebruikelijk is.
Maar dat veranderde snel. De marshals kregen de auto niet weg zoals gepland. Daardoor werd de situatie opgeschaald naar een rode vlag, waardoor de sessie volledig werd stilgelegd.
Dat was het moment waarop een puur technisch defect veranderde in een reglementair probleem.
De FIA keek namelijk niet alleen naar waarom Lawson stilviel, maar vooral naar waarom de auto daarna niet direct verwijderd kon worden.
Uit het onderzoek bleek dat het CDS-systeem, de Clutch Disengagement System-knop, niet werkte zoals voorgeschreven.
De FIA onderzocht telemetry, onboardbeelden, verklaringen van teamvertegenwoordigers, de FIA Technical Delegate en de FIA Electronics Engineer. Daarna volgde een duidelijke conclusie.
De stewards noemden het expliciet een “serious matter”. Dat is stevige taal voor een incident in een vrije training.
Volgens de FIA had de rode vlag mogelijk helemaal niet nodig geweest als het systeem correct had gefunctioneerd. De auto had dan sneller verplaatst kunnen worden en de sessie had mogelijk onder een Virtual Safety Car kunnen doorgaan.
“Het resulteerde erin dat de sessie als verdacht werd aangemerkt. Als het systeem volgens de reglementen had gewerkt, had het incident snel afgehandeld kunnen worden door de virtuele safety car in te zetten.”
Dat maakt meteen duidelijk waarom dit geen simpele administratieve overtreding was. Volgens de uitleg van het team was een gesprongen verbinding verantwoordelijk voor een hydraulisch lek.
Dat hydraulische probleem zorgde ervoor dat de auto stilviel. Op zichzelf is dat al vervelend, maar de echte complicatie zat in het CDS-systeem. Dat systeem heeft op deze auto namelijk twee functies.
De primaire taak is duidelijk: de koppeling loslaten wanneer een auto stilstaat en de motor niet draait, zodat marshals de auto veilig kunnen verplaatsen.
Daarnaast heeft hetzelfde systeem ook een koppeling met het anti-stallmechanisme. Juist daar zat volgens de FIA een punt van zorg.
De Technical Delegate gaf namelijk aan dat Racing Bulls in 2025 al was gewaarschuwd over dit ontwerp met dubbele functionaliteit. Dat maakt deze zaak gevoeliger, omdat het geen volledig onverwachte kwetsbaarheid lijkt te zijn geweest.
Het reglement waar Racing Bulls tegenaan liep
De overtreding draaide om Article C9.3 van het technisch reglement. Die regel is behoorlijk concreet. Elke auto moet een systeem hebben waarmee de koppeling minimaal 15 minuten ontkoppeld kan blijven wanneer de auto stilstaat met uitgeschakelde motor.
Dat moet zelfs mogelijk zijn als hydraulische, pneumatische of elektrische systemen uitvallen. Precies daar ging het fout.
Toen een marshal het CDS activeerde, kwam de koppeling niet vrij. Daardoor bleef de auto onbeweeglijk staan. Voor de FIA was dat voldoende bewijs dat het systeem niet aan de eisen voldeed.
De zaak kreeg nog een opvallende extra laag door de verklaring van Lawson. De coureur gaf aan dat er volgens hem twee zaken misgingen aan de kant van de marshals.
Ten eerste zouden marshals geprobeerd hebben de auto te duwen terwijl die nog niet correct veiliggesteld was. Ten tweede stelde Lawson dat een marshal niet eens de juiste knop probeerde te bedienen.
Volgens zijn verklaring werd op de knop van de onboardcamera gedrukt in plaats van op de CDS-knop. Dat detail zorgde ervoor dat de FIA ook naar een ander probleem keek.
De stewards schreven dat dit laat zien dat aanvullende training nodig is. De FIA verwees daarbij naar het document FIA Single Seater Recovery Specifications, maar suggereerde dat alleen documentatie blijkbaar niet genoeg is.
De officiële straf klinkt fors: €30.000. Maar daar zit nuance in. €20.000 daarvan is opgeschort voor een periode van twaalf maanden. Alleen als Racing Bulls binnen die termijn opnieuw in de fout gaat, moet dat bedrag alsnog betaald worden.
Concreet betekent dit dat het team direct €10.000 kwijt is. Financieel is dat voor een Formule 1-team niet rampzalig. Sportief lag de schade hoger. Lawsons auto kon niet op tijd worden gerepareerd voor Sprint Qualifying.
Daarmee verloor hij kostbare track time op een moment waarop elk rondje telt. Ook Williams kende vergelijkbare frustratie, al om een andere reden. Alex Albon miste Sprint Qualifying eveneens, nadat zijn Williams in FP1 flink beschadigd raakte door een crash.
