Zo extreem atletisch moeten Formule 1-coureurs zijn om te presteren

Een Formule 1-coureur verliest tijdens één race tot 4 kilo vocht en rijdt met een gemiddelde hartslag boven de 170 slagen per minuut. Dat zegt alles over hoe atletisch Formule 1-coureurs moeten zijn om überhaupt een race uit te rijden.

Formule 1 lijkt misschien vooral techniek en snelheid, maar het is minstens zo fysiek zwaar als een duursport. Coureurs krijgen te maken met enorme krachten die continu op hun lichaam inwerken. Tijdens het remmen lopen de krachten op tot 6G.

Dat betekent dat het lichaam zes keer zo zwaar aanvoelt als normaal. Tegelijk moeten coureurs tot 160 kilo druk op het rempedaal zetten, en dat soms wel 1200 keer in één race. In de bochten ervaren ze langdurig krachten van 4 tot 5G, met pieken tot 6G.

Daardoor wordt het hoofd letterlijk naar de zijkant getrokken, terwijl de coureur zijn zicht en controle moet behouden. Ook bij acceleratie komt er ongeveer 2G vrij, vooral bij de start.

En in het geval van een crash kunnen de krachten oplopen tot extreme waarden, zoals 53G bij het ongeluk van Grosjean in 2020 en zelfs 75G bij Kubica in 2007. Zonder fysieke kracht en uithoudingsvermogen zou een coureur simpelweg zijn focus verliezen.

De impact van G-krachten is misschien wel het meest onderschatte onderdeel van de sport. Het gaat niet alleen om korte pieken, maar ook om langdurige belasting. Het hoofd en de helm samen wegen ongeveer 9,5 kilo.

Onder 5 tot 6G voelt dat als bijna 40 tot 50 kilo die constant aan de nek trekt. Dat betekent dat de nekspieren extreem sterk moeten zijn om het hoofd stabiel te houden. Tijdens het remmen komt daar nog extra druk bij.

Coureurs moeten niet alleen kracht leveren, maar dat ook consistent doen gedurende een race van anderhalf uur. Daarbij komt de hitte in de cockpit. Door de hoge temperaturen en fysieke inspanning verliezen coureurs tot 4 kilo vocht.

Dat heeft direct invloed op concentratie en reactievermogen. De rusthartslag van een coureur ligt rond de 40 slagen per minuut. Dat is vergelijkbaar met marathonlopers, maar met een belangrijk verschil: Formule 1 vraagt ook explosieve kracht en snelle reacties.

Hoe coureurs trainen voor deze belasting

Om dit niveau te halen, trainen coureurs vrijwel dagelijks. Hun programma is gericht op specifieke spiergroepen die cruciaal zijn tijdens het rijden. De nektraining is misschien wel het meest opvallend. Coureurs gebruiken weerstandselastieken en verzwaarde helmen om krachten tot ongeveer 40 kilo na te bootsen.

Voor de benen ligt de focus op kracht. Oefeningen zoals squats, deadlifts en box jumps zorgen ervoor dat ze de enorme remdruk aankunnen. De core en armen zijn net zo belangrijk.

Met planks, pull-ups en simulaties van stuurbewegingen trainen coureurs hun stabiliteit en controle. Cardio vormt de basis van alles. In de voorbereiding trainen coureurs zes dagen per week, met sessies van 50 tot 70 minuten hardlopen of fietsen.

Een voorbeeld van zo’n training is een circuit met lunges, squats en swings, uitgevoerd in tien herhalingen en vijf rondes. Dat combineert kracht en uithoudingsvermogen in één sessie. Naast training speelt voeding een grote rol.

Het lichaam moet continu herstellen en presteren, dus alles wat een coureur eet is afgestemd op dat doel. Een typische dag begint met een ontbijt van eieren of vis, havermout en groenten. Dat levert eiwitten en langzame koolhydraten.

De lunch bestaat vaak uit vlees of vis met quinoa of rijst. Dat geeft energie voor trainingen en helpt bij spierherstel. ’s Avonds kiezen coureurs meestal voor vis, zoete aardappel en een salade. Dat zorgt voor een goede balans tussen voedingsstoffen.

Tussendoor nemen ze snacks zoals eiwitshakes of yoghurt. Hydratatie is cruciaal, zeker omdat ze tijdens een race meerdere kilo’s vocht verliezen. Met de nieuwe regels veranderen ook de fysieke eisen.

De auto’s worden lichter, met een minimumgewicht van 768 kilo, en krijgen minder downforce, ongeveer 30 procent minder. Tegelijk stijgen de topsnelheden tot ongeveer 400 kilometer per uur door actieve aerodynamica. Dat betekent langere rechte stukken en harder remmen.

De belasting verschuift daardoor. Er is minder constante G-kracht in bochten, maar meer explosieve momenten bij accelereren en remmen. Ook de veiligheid wordt aangepast. De overlevingscel wordt sterker, met een roll hoop die 23 procent meer belasting aankan.

Voor coureurs betekent dit dat de focus nog meer komt te liggen op stabiliteit van het hoofd en snel herstel tussen inspanningen. Het profiel van een coureur laat zien hoe nauw alles luistert.

Gewicht speelt een grote rol, omdat het minimumgewicht van coureur plus stoel rond de 80 kilo ligt.

Lichter zijn kan zelfs een voordeel zijn, omdat teams dan ballast strategisch kunnen plaatsen. Wat hier vooral opvalt, is dat coureurs relatief licht zijn, maar wel extreem gespierd en getraind. Het gaat niet om uiterlijk, maar om functionele kracht.